مقالت دوم در منافع طيور و هوام و حشرات دو فصل است فصل اول در منافع طيور : سى و دو جنس است عقاب ، باز ، كركس ، كلنگ ، بوم ، زغن ، كلاغ ، كلاغ پيسه ، عقعق ، هدهد ، كبوتر ، كبك ، طيهوج ، قمرى ، خروس ، ماكيان ، بط ، فاخته ، موسيجه ، تذرو ، باشق ، كيبو ، غواص ، سار ، خطاف ، هماى ، لقلق ، عندليب ، گنجشك ، شقراق ، طوطى ، غوهق . [ b 326 ] عقاب همهء مرغان چون رعيتند و عقاب چون سلطان ، چنانك شير سلطان همهء ددان است . و به نيرو هرچه تمامتر ، چنانچه خرگوش برربايد و كشف و غيره و در هوا ببرد و بر زمين اندازد تا كشته شود و فرود آيد و بخورد . و در طبع او بينايى است ، چنانك گويند كه چون بر هوا نشيند چهل منزل ببيند . و در هيجان ماده نر را نزد خود نگذارد . پس نر برود و سنگى بياورد بر / 72 / كردار استهء خرماى هندى ، و ليكن از همهء انواع باشد و در آشيانه بنهد و ماده رام گردد و آن را حجر المودّة خوانند و به پارسى « ليف ارمنى » . و در آشيانهء او يابند و هركه بيابد و با خود